วันที่ 10 พ.ย. ที่ทำเนียบรัฐบาล นายพลพีร์ สุวรรณฉวี รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย ให้สัมภาษณ์ถึงกรณีนายษิทรา เบี้ยบังเกิด เลขาธิการมูลนิธิทีมงานทนายประชาชนเพื่อเยาวชนและสังคม ยื่นให้กระทรวงมหาดไทยตรวจสอบ 11 มูลนิธิ และ 1 สมาคมว่า ทุกมูลนิธิตอนนี้ไม่ต้องยื่นเราก็ตรวจสอบอยู่แล้ว เพราะเป็นหน้าที่ของกระทรวงมหาดไทย มีอยู่ประมาณ 14,300 มูลนิธิ และมีสมาคมอีกจำนวนมาก ซึ่งเป็นมาตรการของกระทรวงมหาดไทยที่ต้องทำอยู่แล้ว เบื้องต้นมีอยู่หลายมูลนิธิที่แจ้งข้อมูลมาทุกปี ทั้งรายงานการประชุม งบประมาณ และผลดำเนินการต่างๆ แต่บางมูลนิธิไม่แจ้งเข้ามาเลยก็มี และมีกรณีศิลปินบางคนที่เปิดรับบริจาคแต่กลับโอนเงินเข้าบัญชีตัวเอง และมาตั้งสมาคมได้ไม่กี่เดือน กรณีนี้เรายังไม่สามารถเข้าไปตรวจสอบได้ ต้องรอให้ถึงเดือน มี.ค.70 ถึงจะดำเนินการได้ โดยปกติกฎกระทรวงมหาดไทย ทุกมูลนิธิและสมาคมจะต้องแจ้งรายงานต่างๆเข้ามาภายในเดือน มี.ค. ของทุกปี ขณะนี้ยังไม่ถึงเดือน มี.ค. เราจึงตรวจสอบย้อนหลังให้ ส่วนเรื่องการเรี่ยไรเงิน หรือเกิดเหตุแล้วรับบริจาค จะต้องขอเป็นเหตุการณ์ไป เช่น เมื่อประเทศไทยเกิดเหตุสามครั้ง และขอเปิดรับบริจาคสามครั้ง บางมูลนิธิก็ทำ แต่บางมูลนิธิก็ไม่ได้ทำ โดยหลังจากกระทรวงมหาดไทยตรวจสอบย้อนหลังครบหมดแล้ว หากพบมูลนิธิทำผิดข้อบังคับ ก็จะมีหนังสือและมีการดำเนินการต่อไป
นายพลพีร์ ยังกล่าวถึงการตรวจสอบมูลนิธิองค์กรทำดีของ บุ๋ม ปนัดดา วงศ์ผู้ดีว่า วันนี้ (10 พ.ย.) เป็นวันสุดท้ายที่จะต้องมายื่นหนังสือรายงานต่างๆ ให้กับกระทรวงมหาดไทย หากวันนี้ไม่มีการมายื่นหนังสือ กระทรวงมหาดไทยจะประสานสำนักงานตำรวจแห่งชาติ เพื่อขอสำนวนและรายงานว่าสิ่งที่ทำนั้นผิดวัตถุประสงค์ของการทำมูลนิธิหรือไม่ กระทรวงมหาดไทยจะใช้สำนวนนี้และไม่มีการสอบเพิ่มเติม โดยจะนำมาแนบเพื่อร้องต่อศาลในการเพิกถอนมูลนิธิต่อไป
เมื่อถามว่า จะมีการเพิกถอนมูลนิธิองค์กรทำดีเลยหรือไม่ นายพลพีร์ กล่าวว่า โดยเนื้อหาเอกสารหลักฐานของกระทรวงมหาดไทยตอนนี้ หากวันนี้ยังไม่มีการส่งเอกสารองค์ประกอบทุกอย่างก็เกือบครบแล้ว
ผู้สื่อข่าวถามว่า มีมูลนิธิที่เข้าข่ายหรือสุ่มเสี่ยงเพิ่มเติมอีกหรือไม่ นายพลพีร์ กล่าวว่า ในเรื่องข้อกฎหมายของกระทรวงมหาดไทยขณะนี้ไม่สามารถตรวจสอบเส้นเงินการบริจาคว่ามาจากใคร รวมถึงวิธีการใช้เงินของมูลนิธิ ซึ่งไม่สามารถตรวจสอบได้ ยกเว้นมีผู้อนุมัติออกใบตรวจสอบเส้นเงิน ตนได้ปรึกษากับนายกรัฐมนตรี เรื่องการแก้ไขกฎหมายในการสอบเส้นเงิน เพราะกระทรวงมหาดไทยเป็นผู้ใบอนุญาตตั้งมูลนิธิแต่กลับไม่สามารถตรวจสอบการดำเนินการของมูลนิธิหรือสมาคม ตนได้แจ้งต่อนายปกรณ์ นิลประพันธ์ รองนายกฯ ไปแล้ว โดยให้รองปลัดกระทรวงมหาดไทยร่างข้อกฎหมายและข้อบังคับต่างๆ ของกระทรวงมหาดไทยขึ้นมาใหม่ พร้อมจะให้นายปกรณ์ดูในวันที่ 17 พ.ย. ซึ่งนายปกรณ์ได้ศึกษากฎหมายด้านนี้มาให้แล้ว โดยจะมีการนำร่างกฎหมายของกระทรวงมหาดไทยกับร่างของนายปกรณ์มาประกบกัน ต้องดูว่าจะทำได้อย่างไรและรวดเร็วได้แค่ไหน เพราะหากมีการเสนอ พ.ร.บ.ที่เกี่ยวข้องจะต้องเข้าสภา เมื่อเข้าสภาแล้ว ตนไม่แน่ใจว่าจะใช้เวลา 1 ปี ถึง 1 ปีครึ่ง จะเสร็จหรือไม่ ดังนั้น ระหว่างที่ดำเนินการอาจจะมีมูลนิธิมาขอจดทะเบียนเพิ่มเติม จะนำกฎหมายอะไรมาเป็นตัวกำหนดในการดำเนินการต่างๆ ตนไม่แน่ใจว่ากฎกระทรวงหรือประกาศสำนักนายกฯจะครอบคลุมได้มากแค่ไหน โดยหลังจากนายปกรณ์เดินทางกลับจากต่างประเทศจะมีการพูดคุยกันในเรื่องนี้
เมื่อถามว่า หากร่างกฎหมายดังกล่าวเสร็จ จะทำให้กระทรวงมหาดไทยสามารถเข้าไปตรวจสอบเส้นทางการเงินได้เลยใช่หรือไม่ นายพลพีร์ กล่าวว่า กระทรวงมหาดไทยจะขอเช่นนั้น เพราะเราอยากรู้ว่าผู้บริจาคเงินบริจาคมาจากที่ใด หรือแม้ผู้บริจาคบางคนไม่อยากเปิดเผยข้อมูลเราสามารถเก็บเป็นความลับได้ แต่เราจะต้องตรวจสอบเส้นทางการเงิน เพราะกลัวว่าจะมีการฟอกเงินหรือแหล่งที่มาของเงินอาจจะไม่ใช่แหล่งเงินที่ถูกต้อง เช่น มูลนิธิที่มีชาวต่างชาติบางมูลนิธิโอนเงินเข้ามา แม้จะเป็นเงินบริจาค แต่เมื่อนำไปประกอบกิจการต่างๆ ซื้อที่ดิน กลับกลายเป็นชื่อของเอกชน และเส้นเงินของมูลนิธิไปอยู่ในการประกอบธุรกิจ ถือเป็นการทำผิดวัตถุประสงค์ของการจัดตั้งมูลนิธิตั้งแต่แรก เราจึงพยายามตรวจสอบให้หมด ให้ทันใจทุกคน แต่มีปริมาณเยอะมาก เมื่อก่อนเป็นการจดทะเบียนมูลนิธิแบบอนาล็อก แต่ปัจจุบันกระทรวงมหาดไทยใช้ระบบไอทีเข้ามาช่วยแล้ว ซึ่งเพิ่งเสร็จเมื่อช่วงปลายปี 68 ตนได้เข้าไปดูระบบแล้ว ยังมีหลายเรื่องที่ต้องมีการพัฒนา และให้เจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องเข้าไปดูเส้นเงินได้ รวมถึงการใช้เงิน
นายพลพีร์ กล่าวว่า อีกเรื่องสำคัญคือ กระทรวงมหาดไทยไม่สามารถตรวจสอบกระแสเงินสด เช่น บริจาคหน้าเหตุการณ์ให้กับตัวแทนมูลนิธิ หรือไปที่สาขา สำนักงานของมูลนิธิ แต่ไม่มีการให้ใบเสร็จ และมีข้อร้องเรียนมาว่ามูลนิธิชื่อดังเปิดรับบริจาคแต่กลับไม่มีการให้ใบเสร็จ ซึ่งใช้เวลาทวงมา 2 เดือนแล้ว เราจะต้องไปตรวจสอบดูว่ามีระบบเพื่อเข้ามาดูเรื่องกระแสเงินสดตรงนี้ เพราะกลัวว่าการที่ประชาชนมีความศรัทธาในการช่วยเหลือและช่วยเงินสดบริจาคเข้ามูลนิธิ แต่กลับไม่เข้าระบบก็ถือว่าผิดวัตถุประสงค์ที่จะนำเงินไปช่วยประชาชนคนอื่น
เมื่อถามว่า จะเข้าไปแก้กฎระเบียบในการให้อำนาจประธานมูลนิธิในการใช้จ่ายเงินของมูลนิธิได้หรือไม่ นายพลพีร์ กล่าวว่า กฎหมายที่เกี่ยวข้องคือ กฎหมายแพ่งและพาณิชย์ เวลามีการจดตั้งมูลนิธิจะคล้ายคลึงกับการจดจัดตั้งบริษัท ดังนั้น การใช้เงินจึงเป็นดุลพินิจของคณะกรรมการ ทางกระทรวงมหาดไทยก็ยังดูอยู่ว่าจะสามารถเข้าไปก้าวล่วงการดำเนินการของมูลนิธิได้หรือไม่ เพราะจะกลายเป็นการแทรกแซงของราชการ แต่สิ่งนี้เป็นสิ่งที่เรากังวลเช่นกัน เมื่อได้เงินมาแต่ดันเอาไปทำอย่างอื่น หรือผิดวัตถุประสงค์ไปเลย เราจะต้องแก้ไขอย่างไร จึงต้องปรับแก้ควบคู่กันไป และอีกกฎหมายที่อยากจะแก้คือ พ.ร.บ.ควบคุมการเรี่ยไร ที่ใช้มาตั้งแต่ พ.ศ.2487 มันย้อนยุคและดึกดำบรรพ์ไปแล้ว ซึ่งการคาดโทษของกฎหมายฉบับนี้มีการลงโทษคือ ปรับเงิน 200 บาทต่อ 1 กรณี หากคนบริจาคหลักสิบล้านบาท ร้อยล้านบาท พันล้านบาท ก็ไม่ได้มีความตั้งใจจะมาแจ้งทางฝ่ายปกครองว่าจะมีการเรี่ยไรเพื่อนำเงินไปช่วยเหลือใคร และคนก็ไม่ได้ใส่ใจเพราะยินยอมที่จะจ่าย 200 บาทนี้อยู่แล้ว
เมื่อถามถึงมูลนิธิที่มีการเมืองแทรกซึมอยู่ในนั้น อย่างมูลนิธิยามเฝ้าแผ่นดิน จะต้องมีการตรวจสอบด้วยหรือไม่ นายพลพีร์ กล่าวว่า เวลาตนทำงานถือคติปิดชื่อ ถือพฤติกรรม ยืนยันว่าตรวจสอบหมดทั้ง 1 หมื่นกว่ามูลนิธิ ตรงไหนผิดก็ผิด และหากมีการขอเอกสารเพิ่ม ทางกรมการปกครองก็จะทำหนังสือขอเอกสาร แต่หากชี้แจงไม่ได้ก็เป็นไปตามกฎหมาย ทั้งนี้ การเพิกถอนใบอนุญาตจะต้องไปถึงศาลเท่านั้น กระทรวงมหาดไทยยังไม่มีอำนาจในการเพิกถอนมูลนิธิเอง จึงเป็นอีกประเด็นที่กำลังพูดคุยกับนายปกรณ์อยู่ว่า กฎหมายฉบับนี้แม้กระทรวงมหาดไทยจะเป็นผู้อนุญาตตั้งมูลนิธิเราจะสามารถเพิกถอนได้หรือไม่ เพราะเมื่อกระบวนการสู่ชั้นศาลเราไม่สามารถทราบว่าเวลาในการพิจารณาหรือการเรียกพยาน รวมถึงพยานหลักฐานต่างๆ จะใช้เวลาเร็วขนาดไหน ซึ่งกำลังศึกษาอยู่ว่าในเมื่อเราเป็นผู้ให้แล้วจะสามารถเป็นผู้ถอนได้หรือไม่
