นายชัพมนต์ จันทรพงศ์พันธุ์ กรรมการและเลขานุการสถาบันพลังงานเพื่ออุตสาหกรรม กล่าวว่า “การเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาดไม่ควรเป็นเพียงการส่งเสริมให้มีการติดตั้ง Solar Rooftop เพิ่มขึ้นเท่านั้น แต่ต้องทำให้ผู้ประกอบการสามารถผลิต ใช้ และซื้อขายไฟฟ้าสะอาดได้อย่างคุ้มค่าและมีทางเลือกมากขึ้น โดยเฉพาะ SMEs ที่ควรได้รับโอกาสเข้าถึงพลังงานสะอาดและมีส่วนร่วมในห่วงโซ่อุตสาหกรรมได้อย่างทั่วถึง”
ทั้งนี้ การส่งเสริม Solar จึงควรพัฒนากลไกให้ผู้ประกอบการสามารถผลิต ใช้ และซื้อขายไฟฟ้าสะอาดได้อย่างยืดหยุ่นและคุ้มค่า ไม่จำกัดอยู่เพียงการติดตั้ง Solar Rooftop โดย ส.อ.ท. เสนอแนวทางผลักดัน 3 ด้านสำคัญ เพื่อขยายโอกาสการเข้าถึงพลังงานสะอาดให้ภาคเอกชนและภาคอุตสาหกรรม ดังนี้
1. เปิดตลาดไฟฟ้าสะอาดผ่าน Direct PPA และ Third Party Access (TPA) ให้ภาคอุตสาหกรรมเข้าถึงได้จริง
ส.อ.ท. เสนอให้เร่งกำหนดหลักเกณฑ์ Direct PPA และ Third Party Access (TPA) ให้มีความชัดเจนและพร้อมใช้งาน เพื่อเพิ่มทางเลือกให้ภาคอุตสาหกรรมสามารถซื้อไฟฟ้าสะอาดจากผู้ผลิตได้โดยตรง ควบคู่กับการกำหนดอัตรา Wheeling Charge อย่างเหมาะสม โดยคำนึงถึงความโปร่งใส การสะท้อนต้นทุนอย่างเป็นธรรม และหลีกเลี่ยงการเรียกเก็บค่าบริการซ้ำซ้อน เพื่อไม่ให้เป็นภาระต่อต้นทุนพลังงานของผู้ประกอบการการดำเนินการดังกล่าวจะช่วยเพิ่มโอกาสให้ภาคอุตสาหกรรมและภาคเอกชนสามารถเข้าถึงไฟฟ้าสะอาดและบริหารจัดการต้นทุนได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น
2. ส่งเสริม SMEs จำหน่ายไฟฟ้าส่วนเกินจาก Solar Rooftop และเพิ่มประสิทธิภาพการใช้ประโยชน์จาก Excess Capacity
ส.อ.ท. เสนอให้สนับสนุน SMEs ที่ติดตั้ง Solar Rooftop สามารถจำหน่ายไฟฟ้าส่วนเกินคืนเข้าสู่ระบบได้ โดยเฉพาะในช่วงวันหยุดหรือช่วงหยุดการผลิต พร้อมกำหนดหลักเกณฑ์และอัตรารับซื้อที่เหมาะสม เพื่อเพิ่มความคุ้มค่าและสร้างรายได้จากการลงทุน นอกจากนี้ ควรส่งเสริมการรับซื้อไฟฟ้าส่วนเกินจากแหล่งผลิตที่มีอยู่แล้ว เช่น IPP, SPP, Co-Generation และพลังงานหมุนเวียน (RE) เพื่อใช้ประโยชน์จากกำลังการผลิตและสินทรัพย์ที่ลงทุนไปแล้วให้เต็มประสิทธิภาพ และลดความจำเป็นในการลงทุนโรงไฟฟ้าใหม่
3. ส่งเสริมการผลิตและซื้อขายไฟฟ้าระหว่างเอกชนผ่าน Independent Power Supply (IPS) เพื่อเพิ่มความยืดหยุ่นในการจัดหาพลังงานของภาคอุตสาหกรรม
ส.อ.ท. สนับสนุนการเดินหน้า IPS ซึ่งปัจจุบันเริ่มมีความคืบหน้าในการกำหนดแนวทาง หลังจากที่เคยมีการชะลอการดำเนินการ โดยเสนอให้เร่งกำหนดหลักเกณฑ์ให้มีความชัดเจนและยืดหยุ่น ครอบคลุมรูปแบบ On-site, Special On-site และ Off-site ให้สอดคล้องกับลักษณะการใช้พลังงานและการดำเนินธุรกิจของภาคอุตสาหกรรม โดยเฉพาะการซื้อขายไฟฟ้าระหว่างผู้ประกอบการภายในนิคมอุตสาหกรรมและธุรกิจในห่วงโซ่อุปทาน
สำหรับรูปแบบ Off-site ควรส่งเสริมการดำเนินการผ่าน Direct PPA และ Third Party Access (TPA) โดยกำหนดเงื่อนไขด้านพื้นที่และการเชื่อมต่อระบบให้เหมาะสมและสามารถดำเนินการได้จริง เพื่อไม่ให้ข้อจำกัดดังกล่าวเป็นอุปสรรคต่อการจัดหาพลังงานสะอาดของภาคเอกชน ขณะเดียวกัน ควรกำหนดค่าบริการรักษาความมั่นคงของระบบไฟฟ้าอย่างเหมาะสม โปร่งใส และเป็นธรรม โดยคำนึงถึงต้นทุนที่เกี่ยวข้องอย่างชัดเจน
ส.อ.ท. เห็นว่า ทั้ง 3 แนวทางเป็นกลไกสำคัญในการขยายโอกาสการเข้าถึงพลังงานสะอาดของภาคอุตสาหกรรม จึงพร้อมร่วมมือกับภาครัฐในการพัฒนาหลักเกณฑ์และกลไกที่เหมาะสม เพื่อให้ผู้ประกอบการทุกขนาด โดยเฉพาะ SMEs สามารถเข้าถึง ผลิต และใช้ประโยชน์จากพลังงานสะอาดได้อย่างคุ้มค่าและเป็นธรรม พร้อมยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันของอุตสาหกรรมไทยอย่างยั่งยืน
